Fitheid belangrijk voor gezonde vaten bij jeugd met chronische ziekte

Gezonde voeding en voldoende beweging is belangrijk voor jongeren met een chronische ziekte of aandoening. Een slechtere conditie en een grotere heupomtrek zijn direct gerelateerd aan een hogere stijfheid van de vaten bij jeugd met een chronische ziekte of aandoening. Dat blijkt uit onderzoek van het UMC Utrecht in samenwerking met de Hogeschool Utrecht en De Hoogstraat Revalidatie. De resultaten zijn gepubliceerd in de European Journal of Preventive Cardiology.

Een slechtere conditie hangt samen met een hogere stijfheid van de bloedvaten. Een hogere stijfheid van de bloedvaten is ongezond. Dit is een voorloper van een ziekte aan het hart of de bloedvaten. Ook kinderen en jongeren met een grotere heupomtrek hadden een verhoogde kans op stijve vaten. Vooral deelnemers met een heupomtrek groter dan 73 centimeter hadden een grotere kans op stijve vaten. Dit laatste is opmerkelijk, want dit is het gemiddelde voor gezonde Nederlandse kinderen. Dus kinderen en jongeren met een iets bovengemiddelde waarde hebben al een verhoogd risico op stijve vaten.

In het onderzoek werd de samenhang bestudeerd tussen algemene fitheid, heupomtrek, BMI, percentage lichaamsvet en de stijfheid van de vaten. Dit is onderzocht bij 140 kinderen en jongeren met een chronische ziekte of aandoening.

Het onderzoek onderstreept als eerste het belang van een goede conditie voor kinderen en jongeren met een chronische ziekte of aandoening. “Het is belangrijk dat een gezonde leefstijl met gezonde voeding en voldoende beweging wordt gestimuleerd bij jeugd met een chronische ziekte of aandoening,” aldus dr. Tim Takken, inspanningsfysioloog van het UMC Utrecht.

WKZ SPORTIEF

Sporten en bewegen is fijn en gezond voor iedereen. Juist voor kinderen en jongeren met een beperking of chronische ziekte. Takken: “Sport en beweging geeft afleiding en plezier en maakt kinderen sterker, fitter en weerbaarder. Mee kunnen doen met sporten, net als gezonde leeftijdsgenoten, geeft het gevoel erbij te horen.”

Het Wilhelmina Kinderziekenhuis (WKZ), onderdeel van het UMC Utrecht, biedt daarom WKZ Sportief aan. WKZ Sportief zoekt voor kinderen met een chronische ziekte of beperking naar de mogelijkheden om te sporten. Met plezier op een verantwoorde manier. Of het nu gaat om meedoen aan de activiteiten in het ziekenhuis, de gymles op school of aansluiten bij een reguliere of speciale sportclub.

Publicatie

Haapala EA, Lankhorst K, de Groot J, Zwinkels M, Verschuren O, Wittink H, Backx FJG, Visser-Meilly A, Takken T. The associations of cardiorespiratory fitness, adiposity and sports participation with arterial stiffness in youth with chronic diseases or physical disabilities. European Journal of Preventive Cardiology 2017.

1 op de 10 parkinsonpatiënten is jonger dan 50 op moment van diagnose

Logo on white (PDF, 816KB)Dit jaar is het exact 200 jaar geleden dat de ziekte van Parkinson voor het eerst werd beschreven. Op 11 april, tijdens Wereld Parkinson Dag, wordt hier wereldwijd extra aandacht voor gevraagd. Helaas is er nog steeds geen genezing voor de ziekte, wel neemt onze kennis over parkinson steeds meer toe. Zo weten we dat 1 op de 10 parkinsonpatiënten op het moment van diagnose jonger is dan 50 jaar.

Dit jaar is het precies 200 jaar geleden dat de Londense arts James Parkinson zijn ‘Essay on the Shaking Palsy’ publiceerde. Een zeer belangrijk document waarin hij als eerste de ziekte van Parkinson op gedetailleerde wijze beschreef. ‘Shaking’ verwijst hierbij naar het trillen, ‘palsy’ naar de verzwakking/verlamming van de spieren.

Yopper
Op dit moment telt Nederland ongeveer 50.000 parkinsonpatiënten. Van deze groep is 10% jonger dan 50 jaar op het moment van diagnose. Zij worden daarom Yoppers genoemd: Young Onset Parkinson’s, oftewel ‘Jong begin van Parkinson’.  Waarom zij zo jong de ziekte  krijgen, weten we niet. Ook is niet bekend waardoor parkinson precies wordt veroorzaakt. Wel kunnen we stellen dat Yoppers over het algemeen iets minder snel achteruitgaan dan oudere mensen met de ziekte van Parkinson.

Volop in het leven
Toch maakt dat het niet minder erg. De meeste Yoppers staan vaak nog volop in het (werkende) leven als zij de diagnose krijgen. Zo ook Charlotte à Campo. Haar jongste zat zelfs nog in de brugklas toen zij ziek werd. “In het begin veranderde er niet zoveel. Mijn man ging gewoon naar zijn werk, de jongens hadden hun school en ik werkte.” Helaas ging dat op een gegeven moment niet meer. “Ik ben toen noodgedwongen gestopt met werken. Aan de ene kant heel lastig, maar ik merkte dat de druk om te blijven presteren steeds meer zijn tol begon te eisen.”

Ook Mariëtte Robijn, die op haar 46ste de diagnose parkinson kreeg, moet steeds de balans zoeken tussen gezin, sport, werk en rust. “Nu ik bijna 5 jaar verder ben, weet ik dat sport en rust de basis zijn voor gezin en werk. Mijn neuroloog zei trouwens al vrij snel dat ik eerst nog maar eens 10 jaar gewoon moest blijven werken. En dat ben ik ook van plan.”

Impact
Naast werk, heeft de ziekte van Parkinson ook veel impact op het gezinsleven van Yoppers. De meeste Yoppers hebben op het moment van diagnose vaak nog jonge kinderen. Dit gold ook voor Danny Geldtmeijer die pas 30 was toen hij parkinson kreeg. “Ook al weten mijn kinderen niet beter dan dat papa moeilijk loopt en een ‘karretje’ heeft, het valt ze wel op dat ik hierin de enige ben op het schoolplein. Daarnaast is het voor mijn vrouw ook zwaar. Zij moet praktisch in haar eentje het hele huishouden draaiend  houden en regelmatig voor mij zorgen.”

Ontmoeten
Juist omdat veel Yoppers tegen andere problemen aanlopen dan de meeste oudere parkinsonpatiënten, organiseert de Parkinson Vereniging jaarlijks een aantal trainingen en bijeenkomsten die zijn afgestemd op thema’s die interessant zijn voor hen. De cursus ‘Parkinson en Werk’ is hier een voorbeeld van. Ook kunnen Yoppers elkaar ontmoeten tijdens bijeenkomsten die in één van de ruim 65 Parkinson Cafés van de vereniging worden gehouden.

Parkinson Vereniging
De Parkinson Vereniging zet zich in voor de 50.000 parkinson(isme)patiënten in Nederland, o.a. door patiënten samen te brengen, betrouwbare en onafhankelijke informatie te verstrekken en (wetenschappelijk) onderzoek te stimuleren. De Parkinson Vereniging organiseert landelijke en regionale bijeenkomsten.

De ziekte van Parkinson
De ziekte van Parkinson is een hersenaandoening waarbij zenuwcellen langzaam maar zeker afsterven. Door het afsterven ontstaat een tekort aan dopamine waardoor de hersenen verkeerde signalen afgeven aan andere hersengebieden. Dit leidt ertoe dat bij parkinsonpatiënten traagheid, bewegingsarmoede, beven en cognitieve problemen kunnen ontstaan.  Er bestaat nog geen behandeling om deze ziekte te genezen.

Ouders met kleine kinderen vaker verkouden

Vier op de tien Nederlanders die verspreid over 2016 zijn ondervraagd door het CBS, gaven aan dat ze in de twee maanden daarvoor verkouden of grieperig waren. Drie kwart van de kinderen onder de vier jaar had hier last van. Ouders van jonge kinderen hebben zelf ook vaker een infectie van de bovenste luchtwegen, zoals verkoudheid, dan leeftijdsgenoten zonder of met oudere kinderen. Dat meldt het CBS op basis van nieuwe cijfers.

Van de ouders met kinderen jonger dan vier jaar gaf 56 procent aan dat ze verkoudheid, keelontsteking, griep of voorhoofdsholteontsteking hadden in de twee maanden voordat ze werden ondervraagd. Ouders van kinderen van vier tot twaalf jaar en twaalf jaar of ouder zijn minder vaak verkouden, evenals mensen zonder thuiswonende kinderen. Niet alle ouders vallen onder een van deze categorieën, die zo zijn ingedeeld om verschillende fases van ouderschap goed te kunnen vergelijken.

Ouders van jonge kinderen anderhalf keer vaker verkouden
Bovenste luchtweginfecties komen over het algemeen minder voor bij mensen boven de veertig dan bij jongeren. Dat ouders van jonge kinderen vaker verkouden of grieperig zijn, kan dus ook samenhangen met het feit dat ze gemiddeld jonger zijn dan mensen zonder thuiswonende kinderen of met oudere kinderen. Als rekening wordt gehouden met hun leeftijd, blijkt dat ouders van jonge kinderen nog steeds ruim anderhalf keer zoveel kans hebben om grieperig of verkouden te worden dan mensen zonder kinderen of ouders van kinderen van twaalf jaar of ouder. Vrouwen hebben overigens even vaak een infectie aan de bovenste luchtweg als mannen.

75-plussers hebben vaakst ontstekingen aan onderste luchtweg
Bij een longontsteking of acute bronchitis zijn juist de onderste luchtwegen ontstoken. In het afgelopen jaar had 2 procent van de bevolking hier last van in de twee maanden voordat ze deelnamen aan de enquête. Boven de 65 jaar neemt de kans op deze ontstekingen toe. Van de 75-plussers had 5 procent hier in 2016 last van.