Type 2 diabetes vaak samen met hart- en vaatziekten

By Annelies Derksen in Diabetes

Mensen van 45 jaar of ouder die aangeven dat ze diabetes type 2 hebben, rapporteren ook vaker langdurige aandoeningen aan onder meer hart en vaten, dan 45-plussers zonder diabetes. Bijna 9 op de 10 diabetici ontvangen naast diabetesmiddelen ook medicatie tegen hart- en vaataandoeningen. Dit meldt het CBS op basis van een nieuwe analyse met cijfers uit de Gezondheidsenquête en het register verstrekte geneesmiddelen.

Het CBS houdt jaarlijks een Gezondheidsenquête om een beeld te krijgen van de gezondheid, medische contacten, leefstijl en preventief gedrag van de bevolking. Zo wordt onder meer gevraagd of mensen langdurige lichamelijke klachten ervaren, waaronder diabetes. Op basis van de vragenlijst wordt onderscheid gemaakt tussen diabetes type 1 en type 2. Diabetes type 2 komt vaker voor met toenemende leeftijd. In 2014/2016 meldde 8 procent van de 45-plussers deze vorm van diabetes, en bijna 14 procent van de 75-plussers. Mensen van 45 jaar of ouder met diabetes ervaren hun gezondheid minder vaak als goed dan 45-plussers zonder diabetes: bijna 40 tegen ruim 71 procent.

Ook andere langdurige aandoeningen

Diabetes type 2 komt vaak samen voor met verschillende gezondheidsproblemen, vooral hart- en vaatziekten en aandoeningen aan het bewegingsapparaat. Ruim 60 procent van 45-plussers met deze vorm van diabetes meldde – in de twaalf maanden voorafgaand aan het onderzoek – een hart- en vaat gerelateerde aandoening. Onder mensen zonder diabetes type 2 was dit 28 procent.
Aandoeningen aan het bewegingsapparaat (botten, gewrichten, spieren, pezen en zenuwen) komen ook relatief vaak voor onder diabetici: 56 procent, tegen 39 procentonder mensen van 45 jaar of ouder zonder diabetes type 2. Daarnaast worden ook huid- en nieraandoeningen en visuele beperkingen vaker gerapporteerd door diabetici.

Mensen met diabetes vaker hoge bloeddruk

Onder personen van 45 jaar of ouder met diabetes type 2 komt hoge bloeddruk (een aandoening aan hart en vaten) ruim twee keer zo vaak voor als bij degenen zonder diabetes: 56 procent tegen 25 procent. In de leeftijdscategorie 45 tot 65 jaar is het aandeel mensen met hoge bloeddruk onder diabeten zelfs bijna drie keer zo hoog als onder mensen zonder diabetes, zowel bij mannen als bij vrouwen. Bij 75-plussers is het verschil kleiner.

Dementie leidt tot uitputting bij mantelzorgers

By Annelies Derksen in Dementie

Mantelzorgers van dementiepatiënten zijn veelvuldig uitgeput of worden ernstig ziek door de zwaarte van het zorgen. Zij hebben ondersteuning nodig om de zorg thuis vol te houden. Dat stelt prof. dr. Anne-Mei The in haar nieuwe boek Dagelijks leven met dementie dat zij 10 november, op de Dag van de Mantelzorg, aanbiedt aan minister van VWS Hugo de Jonge.

In de verschuiving van verpleeghuiszorg naar de thuissituatie is niet gekeken wat daarvoor nodig is, aldus The in haar boek. Dat maakt dat de zorgzwaarte de draagkracht van een mantelzorger ver te boven gaat. ‘Het perspectief van de dementiepatiënt is bovendien niet meegenomen in de vernieuwing van het zorgmodel’, aldus The. ‘Dat is vreemd, want deze paradigmashift waarin de patiënt centraal staat, is overal elders in de zorg gaande.’

The verrichtte antropologisch onderzoek onder honderden dementiepatiënten en hun mantelzorgers. Zij volgde langdurig talrijke echtparen, van wie één partner dement werd, tot na het overlijden. Daarbij zag zij hoe partners vaak zelf levensbedreigende aandoeningen kregen door uitputting en doordat zij hun eigen lichamelijke klachten negeerden.

The ageert in haar boek tegen de medicalisering van dementie. Patiënten worden overgehaald om een diagnose te laten stellen, maar vervolgens heeft de medische wetenschap hen niets te bieden. Zij vallen in het gat van de ‘care’, ook wanneer zij daar nog niet aan toe zijn. De diagnose geeft hen al in een vroeg stadium een stigma en een somber perspectief. In plaats daarvan zou meer gekeken moeten worden naar wat de patiënt en de mantelzorger nodig hebben om het bestaan nog zinvol te laten zijn, aldus The.

The pleit voor een sociale benadering van dementie, met oog voor de noden van de mantelzorgers. Zij roept op om te investeren in ‘sociale trials’. The: “Ik wil dat de schotten in de betalingssystemen worden herzien. Dat scheelt honderden miljoenen. En dat er geld wordt uitgetrokken voor structureel gefinancierde psychosociale ondersteuning. Steun die op tijd wordt ingezet.”

Aandacht voor verlies op Nationaal Oogcongres

By Annelies Derksen in Oogziektes

Mede door de vergrijzing worden steeds meer Nederlanders getroffen door een oogziekte, vaak met slechtziendheid tot gevolg. Tijdens het Oogcongres op 18 november in Utrecht gaat professor Manu Keirse, emeritus hoogleraar verliesverwerking, uitgebreid in op de betekenis van zichtverlies en hoe je dit kunt overleven.

Rouw doet denken aan het verdriet om het verlies van een dierbare, maar is veel breder. Als je problemen krijgt met je gezichtsvermogen, sta je voor een levend verlies zonder eindpunt. Mensen verwachten dat je ermee leert leven, maar wat is dat?

Teleurstelling
De Vlaamse klinisch psycholoog en auteur Manu Keirse is beroemd vanwege zijn onorthodoxe kijk op omgaan met verlies. Als het gaat om ziek worden of het krijgen van een beperking wordt, net als bij het verlies van een dierbare, vaak gesproken over ‘accepteren’ en ‘verwerken’. Keirse neemt hier afstand van: “Hoe kun je verwerken dat je niet meer kunt lopen? Of accepteren dat je niet meer gezond bent of langzaam je zicht verliest? Dat is echt onzin. Je kunt ermee leren omgaan, de pijn en teleurstelling op een andere manier vasthouden, maar dat is het dan ook.”

Emotioneel aspect
Artsen en verpleegkundigen hebben voortdurend te maken met verlies. Toch worden zij vooral opgeleid om lichamelijke aandoeningen te onderzoeken en te behandelen en zijn ze veel minder toegerust om je te helpen met de emotionele beleving van wat je overkomt. In de lezing op het Oogcongres wordt ingegaan op wat verlies van gezichtsvermogen kan betekenen en hoe je dit kunt overleven. Er worden concrete tips aangereikt voor de persoon zelf en voor de familie.

Oogcongres
Het Oogcongres vindt plaats op zaterdag 18 november 2017 in het Media Plaza van de Jaarbeurs. Iedereen kan zich hier laten bijpraten over de laatste ontwikkelingen in de oogzorg. Het congres is een samenwerking tussen het Oogfonds, de Oogvereniging, de MaculaVereniging, de Hoornvlies Patiënten Vereniging en Vereniging OOG in OOG. Toegang, inclusief lunch, kost €17,50. Leden van de patiëntenverenigingen ontvangen €5 korting. Meer informatie en aanmelden: www.oogcongres.nl.