Minister Edith Schippers (VWS) heeft vandaag een rigoureus plan gepresenteerd dat patiënten het komend jaar meer en betere info geeft over de kwaliteit en kosten van hun zorg. Schippers vindt dat patiënten recht hebben om te weten wat de kwaliteit is van de zorg die ze krijgen.

Acties

De afgelopen jaren zijn stappen gezet om de kwaliteit van de zorg inzichtelijk te krijgen en te verbeteren. Het moet volgens Schippers sneller, breder en zichtbaarder. Behandelrichtlijnen van artsen worden samengevat in begrijpelijke taal, er komen keuzehulpen die mensen helpen bij het kiezen tussen behandelopties, op ZorgKaartNederland.nl kunnen patiënten ervaringen delen.

Er komt voorlichtingsmateriaal in wachtkamers over ‘Samen Beslissen’ en op de website Kiesbeter.nl komt informatie over honderden behandelingen. Dit is slechts een kleine greep uit de vele acties die komend jaar door de verschillende partijen worden uitgevoerd. Verzekeraars gaan zorg inkopen op basis van de kwaliteitseisen die gezamenlijk met patiënten en artsen zijn vastgesteld en door het Kwaliteitsinstituut zijn ingeschreven.

De uitzending van het radioprogramma ARGOS afgelopen zaterdag heeft onrust doen ontstaan onder patiënten die nieuwe antistollingsmiddelen (NOAC’s) gebruiken. Vanochtend meldden zich vele ongeruste patiënten bij poliklinieken cardiologie in verschillende ziekenhuizen. De Nederlandse Vereniging voor Cardiologie waarschuwt dat het een risico kan opleveren als patiënten zonder overleg stoppen met hun medicatie.

Het programma ARGOS berichtte over onnodige doden door gebruik van deze NOAC’s. NOAC’s kunnen aan patiënten met boezemfibrilleren worden voorgeschreven conform de geldende richtlijnen. Antistollingsmiddelen voorkomen de vorming van bloedpropjes waardoor de kans op een beroerte of trombosebeen afneemt. Zoals bij alle geneesmiddelen, kan gebruik van antistollingsmiddelen risico’s met zich meebrengen. Het belangrijkste risico van antistollingsmiddelen is dat men een grotere kans heeft op bloedingen. De reden om toch antistollingsmiddelen te gebruiken, is dat de afname van het aantal beroerten of trombosebenen (de voordelen) groter is dan de toename van het aantal bloedingen (de risico’s). Uit onderzoek blijkt dat bij patiënten met boezemfibrilleren de nieuwe antistollingsmiddelen NOAC’s ondubbelzinnig voordelen bieden ten opzichte van de gebruikelijke antistollingsmiddelen. Zo is de sterfte bij patiënten met boezemfibrilleren die NOAC’S gebruiken 10% lager ten opzichte van de gebruikelijke antistollingsmiddelen en is de kans op een hersenbloeding zelfs 50% lager. Dit is de reden dat de cardioloog en de patiënt samen ‘op maat’ de voordelen en risico’s afwegen om tot een beslissing te komen voor gebruik van een bepaald antistollingsmiddel.

ARGOS krijgt haar gegevens over het aantal overleden patiënten van het bijwerkingeninstituut LAREB. De conclusie dat het overlijden van patiënten rechtstreeks een gevolg was van het gebruik van NOAC’s is niet zondermeer te trekken op basis van de door het LAREB verstrekte gegevens. Dit wordt ook door het LAREB bevestigd. Bovendien ontbreken er ter vergelijking gegevens van het aantal patiënten dat overleden is onder de gebruikelijke antistollingsmiddelen. Het risico op bloedingen bij gebruikelijke antistollingsmiddelen was immers een van de redenen om nieuwe middelen te ontwikkelen.

Concluderend hebben de nieuwe antistollingsmiddelen NOAC’s voor patiënten met boezemfibrilleren voordelen ten opzichte van de gebruikelijke antistollingsmiddelen, maar ook risico’s zoals elk ander antistollingsmiddel. Daarom is het belangrijk om per patiënt een verantwoorde keuze voor een bepaald middel te maken. Gezien de eerder gemaakte verantwoorde keuze is er nu geen reden om vervroegd te wisselen van medicijnen. Het is wel goed dit tijdens het volgende bezoek nogmaals met de behandeld arts te bespreken. Belangrijk is dat patiënten niet zomaar stoppen met het slikken van antistollingsmiddelen.

Het nieuwe middel daclatasvir (Daklinza) tegen chronische hepatitis C wordt vanaf 1 maart vergoed vanuit het basispakket. Dat heeft minister Edith Schippers van Volksgezondheid besloten nadat ze met de fabrikant onderhandeld heeft over de prijs van het nieuwe middel. Het besluit zal in de Staatscourant worden gepubliceerd.

‘Het is ontzettend goed nieuws dat er nieuwe medicijnen tegen chronische hepatitis C beschikbaar komen,’ aldus Schippers. ‘Het betekent dat er meer te kiezen valt en meer mogelijkheden zijn voor het behandelen van chronische hepatitis C.’ Door de onderhandelingen kan de minister het middel aan veel patiënten beschikbaar stellen tegen aanvaardbare kosten. Met dit middel kan een groep patiënten genezen worden die met bestaande middelen niet of nauwelijks geholpen kon worden.

Chronische hepatitis C

Chronische hepatitis C is een ziekte die in veel gevallen pas na vele jaren tot klachten leidt, zoals levercirrose en bij een klein percentage ook tot leverkanker. Door de komst van de nieuwe medicijnen is de behandeling effectiever geworden. Bestaande en intensieve therapieën zijn overbodig geworden en er kunnen meer patiënten geholpen worden.

Onderhandelingen

Gezien de hoge kosten van het middel en de relatief grote patiëntengroep, adviseerde het Zorginstituut Nederland aan minister Schippers om in onderhandeling te treden met de fabrikant over de prijs. Het positieve onderhandelingsresultaat leidt ertoe dat de extra uitgaven aan dit geneesmiddel miljoenen lager uitvallen. Het is de tiende keer dat de minister met succes onderhandeld heeft over de vergoeding van een geneesmiddel.

Voorlopige vergoeding

Om het middel zo snel mogelijk beschikbaar te maken voor patiënten die reeds klachten ondervinden, gaat het om een voorlopig vergoedingsbesluit tot eind 2015. Het middel komt beschikbaar voor patiënten met genotype 1 of genotype 4 chronische hepatitis C, beide genotypen worden vergoed. Voor vergoeding van Daklinza na 2015 is nader overleg met de fabrikant over prijsverlagingen noodzakelijk. Ook over het eerder opgenomen middel Sovaldi wordt verder onderhandelt wat betreft vergoeding na 2015.